Η περιβαλλοντική έγκριση μεγάλου αιολικού έργου στο Νότιο Πήλιο, πριν ο Δήμος αντιληφθεί ότι η διαδικασία είχε ολοκληρωθεί, μετατρέπει τις ανεμογεννήτριες σε θεσμική σύγκρουση με την κεντρική διοίκηση. Η προσφυγή στο ΣτΕ είναι πλέον το επόμενο βήμα, αλλά το μεγαλύτερο ερώτημα αφορά το ποιος αποφασίζει τελικά για το αναπτυξιακό μοντέλο μιας περιοχής.
Το Νότιο Πήλιο βρίσκεται ξανά μπροστά στις ανεμογεννήτριες. Αυτή τη φορά, όμως, το πολιτικό πρόβλημα δεν είναι μόνο αν πρέπει να εγκατασταθούν.
Είναι πώς γίνεται ένα έργο τέτοιας κλίμακας να αποκτά περιβαλλοντική έγκριση χωρίς η τοπική αυτοδιοίκηση να έχει ουσιαστικό ρόλο στην τελική εξέλιξη.
Στις 10 Αυγούστου εκδόθηκε Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων για αιολικό σταθμό της Green Repower στις θέσεις «Πετρογούρνα», «Σταύρος» και «Ψηλή Ράχη», στις Δημοτικές Ενότητες Σηπιάδος και Αργαλαστής.
Το σχέδιο δεν είναι μικρό. Προβλέπει εννέα ανεμογεννήτριες ισχύος 5,3 MW η καθεμία, συνολικής ισχύος 47,7 MW και μέγιστου ύψους 180 μέτρων.
Η Δημοτική Επιτροπή Νοτίου Πηλίου συνεδρίασε στις 29 Αυγούστου και αποφάσισε να κινηθεί νομικά, με προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Το γεγονός ότι η ΑΕΠΟ είχε ήδη εκδοθεί από τις 10 Αυγούστου προσθέτει όμως μια διαφορετική διάσταση στη σύγκρουση.
Δεν έχουμε απλώς άλλη μία διαφωνία για τις ΑΠΕ.
Έχουμε πρόβλημα πολιτικής συμμετοχής της τοπικής κοινωνίας στις αποφάσεις που αλλάζουν το ίδιο της το τοπίο.
Ο Δήμος υποστηρίζει ότι δεν είχε ενημέρωση για την εξέλιξη της διαδικασίας. Από την άλλη πλευρά, η περιβαλλοντική αδειοδότηση ενός έργου ακολουθεί θεσμοθετημένες διαδικασίες και η τελική απόφαση δεν ανήκει στον Δήμο. Η αυτοδιοίκηση μπορεί να γνωμοδοτεί, να αντιδρά και να προσφεύγει, δεν διαθέτει όμως δικαίωμα βέτο.
Ακριβώς εκεί βρίσκεται το πολιτικό κενό.
Η Ελλάδα επιταχύνει την ανάπτυξη της αιολικής ενέργειας. Μόνο στο πρώτο εξάμηνο του 2026 συνδέθηκαν 65 νέες ανεμογεννήτριες, συνολικής ισχύος 320,6 MW, ανεβάζοντας την εγκατεστημένη αιολική ισχύ της χώρας πάνω από τα 6 GW.
Η ενεργειακή μετάβαση, επομένως, δεν μπορεί να σταματήσει επειδή κάθε τοπική κοινωνία διαφωνεί με ένα έργο.
Δεν μπορεί όμως και να προχωρήσει σαν να μην υπάρχουν τοπικές κοινωνίες.
Στο Νότιο Πήλιο το δίλημμα είναι ακόμη εντονότερο. Η περιοχή στηρίζει μεγάλο μέρος της οικονομικής της ταυτότητας στο φυσικό τοπίο, στον τουρισμό και στην παραδοσιακή φυσιογνωμία. Η εγκατάσταση ανεμογεννητριών τέτοιου μεγέθους δεν είναι μια αόρατη τεχνική παρέμβαση. Αλλάζει το τοπίο και απαιτεί δρόμους πρόσβασης και συνοδά έργα.
Για τη δημοτική αρχή, η προσφυγή στο ΣτΕ είναι η αναμενόμενη κίνηση. Δεν αρκεί όμως πολιτικά ένα ακόμη «όχι». Χρειάζεται τεκμηρίωση για τις συγκεκριμένες περιβαλλοντικές και χωροταξικές επιπτώσεις και καθαρή θέση για το πού και υπό ποιες προϋποθέσεις μπορούν να αναπτυχθούν ΑΠΕ στην περιοχή.
Για το Υπουργείο Περιβάλλοντος υπάρχει το αντίστροφο στοίχημα: να αποδείξει ότι η πράσινη μετάβαση δεν εφαρμόζεται απλώς επειδή ένα έργο πέρασε επιτυχώς τα διοικητικά κουτάκια.
Γιατί η ενεργειακή μετάβαση χρειάζεται ανεμογεννήτριες. Χρειάζεται όμως και κοινωνική νομιμοποίηση. Και όταν ένας Δήμος δηλώνει ότι έμαθε μια τόσο μεγάλη απόφαση αφού αυτή είχε ήδη εκδοθεί, κάτι στη διαδρομή ανάμεσα στα δύο προφανώς δεν λειτούργησε.
ΣΧΟΛΙΑ