Η Ελλάδα έχει ζήσει πολλές εθνικές τραγωδίες. Το Μάτι, η Μάνδρα, οι φονικές πυρκαγιές της Ηλείας, τα Τέμπη. Διαφορετικές αιτίες, διαφορετικές εποχές, αλλά το ίδιο αποτέλεσμα: ανθρώπινες ζωές που χάθηκαν άδικα. Κι όμως, δεν αντιμετωπίστηκαν όλες με τον ίδιο τρόπο.
Ανώνυμη άποψη αναγνώστη
Κάποιες έμειναν στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας για μήνες ή και χρόνια. Άλλες, όσο τραγικές κι αν ήταν, σταδιακά πέρασαν στο περιθώριο του δημόσιου διαλόγου. Όχι επειδή ο πόνος των θυμάτων ήταν μικρότερος, αλλά επειδή η δημόσια συζήτηση ακολούθησε διαφορετική πορεία.
Στα Τέμπη, το δυστύχημα εξελίχθηκε σε μια διαρκή πολιτική και κοινωνική υπόθεση. Οι δικαστικές εξελίξεις, οι κοινοβουλευτικές αντιπαραθέσεις, οι συνεχείς αποκαλύψεις, η έντονη παρουσία των συγγενών των θυμάτων και η τεράστια δυναμική των κοινωνικών δικτύων κράτησαν το θέμα στην κορυφή της επικαιρότητας για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Στο Μάτι, από την άλλη, η Ελλάδα βίωσε μία από τις μεγαλύτερες τραγωδίες της σύγχρονης ιστορίας της. Οι εικόνες συγκλόνισαν ολόκληρο τον κόσμο, οι ευθύνες αναζητήθηκαν και η Δικαιοσύνη κινήθηκε. Ωστόσο, όσο περνούσαν τα χρόνια, η δημόσια συζήτηση περιορίστηκε κυρίως στις δικαστικές εξελίξεις, χωρίς να διατηρήσει την ίδια καθημερινή πολιτική ένταση.
Το ίδιο συνέβη και με άλλες μεγάλες καταστροφές. Η Μάνδρα, οι πυρκαγιές της Ηλείας και τόσα ακόμη δυστυχήματα προκάλεσαν τεράστιο σοκ όταν συνέβησαν. Σήμερα όμως δύσκολα αποτελούν αντικείμενο καθημερινής δημόσιας συζήτησης.
Γιατί;
Η απάντηση δεν είναι απλή.
Η ένταση με την οποία παραμένει μια τραγωδία στην επικαιρότητα επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες: την πορεία της δικαστικής διερεύνησης, την πολιτική αντιπαράθεση, τη συνεχή παρουσία των συγγενών των θυμάτων, τον τρόπο που καλύπτεται από τα μέσα ενημέρωσης και φυσικά τη δύναμη των κοινωνικών δικτύων, που σήμερα μπορούν να διατηρούν ένα θέμα ζωντανό για πολύ μεγαλύτερο χρονικό διάστημα απ' ό,τι στο παρελθόν.
Υπάρχει όμως και ένας ακόμη παράγοντας που δεν μπορεί να αγνοηθεί: η επικοινωνία.
Στη σύγχρονη εποχή, μια κρίση δεν εξελίσσεται μόνο στο πεδίο των γεγονότων αλλά και στο πεδίο της δημόσιας εικόνας. Η ταχύτητα, η διαφάνεια και η αξιοπιστία με την οποία ενημερώνεται η κοινωνία μπορούν να επηρεάσουν καθοριστικά την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς. Διεθνείς ακαδημαϊκές μελέτες για την υπόθεση των Τεμπών έχουν επισημάνει ότι η επικοινωνιακή διαχείριση αποτέλεσε έναν από τους παράγοντες που συνέβαλαν στη διατήρηση της κρίσης στον δημόσιο διάλογο.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι μία τραγωδία είναι σημαντικότερη από μία άλλη.
Οι 104 νεκροί στο Μάτι δεν αξίζουν λιγότερη δικαιοσύνη από τους 57 των Τεμπών. Οι οικογένειες που έχασαν ανθρώπους στη Μάνδρα ή στις πυρκαγιές της Ηλείας δεν βίωσαν μικρότερο πόνο επειδή οι κάμερες έφυγαν νωρίτερα.
Η άποψη του VOLITICS
Η Δικαιοσύνη δεν μπορεί να λειτουργεί με βάση τη δημοσιότητα. Ούτε η συλλογική μνήμη πρέπει να εξαρτάται από το ποια υπόθεση κυριαρχεί περισσότερο στις ειδήσεις ή στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Κάθε εθνική τραγωδία αξίζει την ίδια σοβαρότητα, την ίδια διερεύνηση και την ίδια απαίτηση για λογοδοσία.
Αν η κοινωνία θυμάται μόνο την τελευταία μεγάλη καταστροφή, κινδυνεύει να ξεχάσει τα μαθήματα όλων των προηγούμενων.
Και όταν ξεχνά, η ιστορία έχει αποδείξει ότι συχνά επαναλαμβάνεται.
ΣΧΟΛΙΑ